ย่างก้าวประเทศไทยสู่ ‘อุตสาหกรรมอวกาศ’ ระดับโลก

อุตสาหกรรมอวกาศคืออะไร? ทำไมใคร ๆ ก็พุ่งหา

   อุตสาหกรรมอวกาศหรือ Space Industry คืออุตสาหกรรมที่เกี่ยวกับเศรษฐกิจอวกาศตั้งแต่ต้นน้ำถึงปลายน้ำ หรือเริ่มตั้งแต่การผลิตชิ้นส่วนอวกาศยาน การวางแผนระบบสื่อสารภาคพื้นดินเพื่อการทำงานอย่างมีประสิทธิผลของดาวเทียม การผลิตแท่นปล่อย ไปจนถึงการวิจัยต่าง ๆ

แล้วเศรษฐกิจอวกาศล่ะ คืออะไร?

   เศรษฐกิจอวกาศ หรือ Space Economy มีขอบเขตเกินกว่าอุตสาหกรรมอวกาศ ความหอมหวานน่าดึงดูดที่ทั่วโลกจับตาคือมูลค่าเศรษฐกิจอวกาศโลกที่จะมีอัตราการเติบโตอย่างต่อเนื่องอีก 20 ปีข้างหน้า จะมีมูลค่าถึง 1.1 ล้านล้านเหรียญสหรัฐ หรือประมาณ 35 ล้านล้านบาท โดยหัวใจของกลไกขับเคลื่อนเกี่ยวข้องทั้งภาครัฐและเอกชนที่มีส่วนในการพัฒนา การจัดหา การใช้ผลิตภัณฑ์และบริการที่เกี่ยวข้องกับอวกาศในหลายแง่มุม ไม่ว่าจะเป็นงานด้านการวิจัยและพัฒนา (Research and Development) การผลิตและการใช้โครงสร้างพื้นฐานทางอวกาศ เช่น สถานีภาคพื้นดิน (Ground Stations) การส่งจรวดและดาวเทียม (Launch vehicles & Satellites) การใช้งานด้านอื่นๆที่เกี่ยวข้อง เช่น ระบบนำทาง (Navigation Equipment) โทรศัพท์สัญญาณดาวเทียม (Satellites Phone) บริการด้านอุตุนิยมวิทยา (Meteorological services) การสร้างองค์ความรู้ด้านวิทยาศาสตร์จากกิจกรรมที่เกี่ยวข้องกับอวกาศ

แล้วประเทศไทยอยู่ตรงไหนของอุตสาหกรรมนี้?

   สำหรับประเทศไทย รัฐบาลกำหนดให้อุตสาหกรรมอวกาศเป็น 1 ใน 10 อุตสาหกรรมเป้าหมาย (10 S-Curve) ขับเคลื่อนเศรษฐกิจเพื่ออนาคตของประเทศ (New Engine of Growth) โดยมี GISTDA หรือสำนักงานพัฒนาเทคโนโลยีอวกาศและภูมิสารสนเทศ (องค์การมหาชน) เป็นผู้ขับเคลื่อนแวดวงอุตสาหกรรมอวกาศแนวหน้าของไทยในฐานะผู้ให้บริการด้านภูมิสารสนเทศด้วยเทคโนโลยีอวกาศ

GISTDA ไม่เพียงแต่มุ่งพัฒนาโครงสร้าง เทคโนโลยีและนวัตกรรมทางอวกาศ แต่ยังมุ่งเน้นพัฒนาทรัพยากรมนุษย์ ให้พร้อมทั้งทักษะและองค์ความรู้ เพื่อเตรียมความพร้อมรองรับเศรษฐกิจอวกาศ

เส้นทางจาก ’ไทยโชต’ สู่ ‘THEOS-2’ ระบบดาวเทียมสำรวจเพื่อการพัฒนา

   หนึ่งในความสำเร็จที่ GISTDA นำส่งคุณค่าจากอวกาศสู่สังคมและประชาชนคือ การสร้างความร่วมมือระหว่างรัฐบาลไทยและรัฐบาลฝรั่งเศสร่วมพัฒนา ดาวเทียมไทยโชต (Thaichote) หรือ ดาวเทียมธีออส (THEOS: Thailand Earth Observation Satellite) ซึ่งเป็นดาวเทียมสำรวจข้อมูลระยะไกล (Remote Sensing) ใช้สำรวจทรัพยากรธรรมชาติของประเทศไทย นับเป็นดาวเทียมสำรวจทรัพยากรดวงแรกของไทยและเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ จนถึงวันนี้นับเป็นเวลาเกือบ 15 ปีแล้วที่ดาวเทียมไทยโชตได้ขึ้นไปโคจรอยู่ในอวกาศ และทำหน้าที่ในการสร้างคุณประโยชน์ให้กับประเทศชาตินานัปการ และอีกไม่ช้าไทยโชตก็จะดับไป ดังนั้น เพื่อให้ภารกิจดาวเทียมสำรวจโลกของไทยดำเนินต่อไปอย่างไม่ขาดตอน GISTDA จึงมุ่งมั่นสานต่อเจตนารมณ์ด้วย โครงการธีออส-2 (THEOS-2) หรือ ระบบดาวเทียมสำรวจเพื่อการพัฒนา ที่จะรับไม้ต่อกับภารกิจการสำรวจที่จะครอบคลุมในทุกมิติ ไม่ว่าจะเป็นเรื่องการเกษตร ป่าไม้ มลพิษทางอากาศ ภัยพิบัติ ทะเลและชายฝั่ง การใช้ประโยชน์จากที่ดิน เป็นต้น

   การพัฒนาระบบดาวเทียม THEOS-2 ไม่เพียงแต่ช่วยพัฒนาโครงสร้างอุตสาหกรรมและเศรษฐกิจของประเทศ แต่ยังเป็นการมุ่งพัฒนาทรัพยากรมนุษย์ของประเทศให้มีทักษะ องค์ความรู้ และรอบรู้ด้านเทคโนโลยี เป็นการลงทุนระยะยาวเพื่อสร้างความยั่งยืนให้กับประเทศไทยในเวทีของธุรกิจอวกาศ เพื่อเตรียมความพร้อมรองรับเศรษฐกิจอวกาศผ่านการสร้างนิเวศอุตสาหกรรมอวกาศ ซึ่งเป็นอุตสาหกรรมสำคัญที่ขับเคลื่อนกิจการต่าง ๆ ในทุกมิติของสังคมปัจจุบัน